Net als elke Baantjerfan heb ik favorieten onder de boeken die Albert Cornelis Baantjer schreef. Dit keer las ik weer een deeltje uit het begin van zijn lange schrijverscarrière: De Cock en het Lijk in de Kerstnacht (Baantjer 3).
Openingszinnen: De agent die in de kerstnacht zijn ronde deed, was een overtuigd katholiek. Zijn geloofsovertuiging heeft met dit verhaal niets te maken. Ik vertel het u ook alleen maar, omdat het een van de redenen was dat hij met een zekere afgunst naar de mensen keek die na de nachtmis in de Posthoorn, zoals de kerk aan de Haarlemmerstraat gewoonlijk wordt genoemd, haastig naar huis stapten; het hoofd in de kraag van hun jas, de handen in de zakken, want het was koud die kerstnacht, vinnig koud. De agent had daar graag de nachtmis bijgewoond en zou dan net als de anderen naar huis zijn gegaan, naar Marie, zijn vrouw, niet mooi, niet handig, maar een kachel in bed.
Uiteraard heb ik ervoor gekozen om dit verhaal in de spotlight te zetten omdat het zich afspeelt op kerstavond. De politieagent uit de eerste alinea vindt een dode vrouw, die gewurgd is. Ze is naakt en uit niets is haar identiteit af te leiden. Gelukkig wordt haar handtas al snel gevonden. Maar de inhoud daarvan vergroot het mysterie alleen maar. Wat doet bijvoorbeeld andermans portemonnee in haar tas?
Baantjer schreef De Cock en het Lijk in de Kerstnacht aan het begin van zijn carrière. Het verscheen midden jaren zestig, en dat voel je in dit verhaal. Het draagt bij aan de aantrekkingskracht. Maar wat ik vooral waardeer, is De Cocks bekwaamheid om dit mysterie op te lossen. Vanaf het begin laat hij zien dat hij een ervaren detective is die weet waar hij moet zoeken naar aanwijzingen. Dit staat in schril contrast met Dick Vledder, zijn jonge assistent. Vledder laat zien hoe ongeduldig en onvolwassen hij is. Wanneer hij een verdachte ondervraagt, raakt hij zo gefrustreerd dat hij hem bijna wurgt! Ik vind het geweldig hoe De Cock stap voor stap de oplossing vindt en op een sluwe manier de moordenaar ontmaskert.
Een hoogtepunt van dit boek is de cruciale rol van Handige Henkie, een ordinaire dief en oplichter. Hij is tevens een van De Cocks vrienden. In latere delen verdween dit personage meer naar de achtergrond. Hier is het nog niet zover. De Cock zet een onconventionele stap met een van de slachtoffers zijn vriend te bezoeken. Henkie verblijft bij een hoertje. Het is een kostelijke scène. De Cock zet Henkie ook als inbreker in om het mysterie op te lossen.
Er is geen moment saai te noemen in dit uitstekende De Cock-mysterie. Met Kerst in aantocht kan ik De Cock en het Lijk in de Kerstnacht dan ook van harte aanbevelen.
Lieve mensen, ik wens jullie allemaal een vrolijk kerstfeest. En laten we toosten op een mooi nieuw jaar!
